کوهپیمایی قله سبلان

کوه سبلان (Sabalan Peak) به ترکی آذربایجانی ساوالان به تالشی سفلون، سومین قله بلند ایران با ارتفاع آن ۴۸۱۱ متری، آتشفشان خاموش

کوهپیمایی قله سبلان
محمد رفیعیدوشنبه 10 شهريور 1393 | 10 سال پیشکوه سبلان (به ترکی آذربایجانی: ساوالان، به تالشی: سفلون، Sabalan Peak ) و سومین قله بلند ایران، ارتفاع آن ۴۸۱۱ متری، آتشفشانی خاموش و در ۲۵ کیلومتری جنوب شرقی مشکین‌شهر واقع است. کوهستان سبلان به طور کلی سه قله معروف دارد، قله اصلی یا آتش فشان آن به نام سلطان ساوالان بلندترین نقطه آذربایجان است و دو قله دیگر آن به هرم و کسری مشهورند. کوه سبلان از مجموعه‌ای از ارتفاعات متعدد تشکیل شده که به موازات ارسباران ولی اندکی در شرق آن کشیده شده‌است. امتداد آن شرقی–غربی است و از شرق و شمال و جنوب کوهی به نام قوشه داغ آنرا به رشته کوه ارسباران متصل می‌کند. در جنوب آن کوه بزقوش، که از سمت جنوب غربی به کوهستان سهند مربوط است، کشیده شده‌است. تمام قله‌های سبلان در همهٔ ایام سال پوشیده از یخ و برف‌های دائمی هستند. در جبهه غربی قله سلطان و در کنار جانپناه، سنگی به شکل عقاب به نام قارتال (در ترکی آذربایجانی به معنی عقاب) قراردارد که در طول زمان به نماد سبلان تبدیل شده‌است.این قطعه سنگ به شکل عقابی است که نشسته و سر را به سوی شرق چرخانده‌است. سبلان چشمه های آب گرم و سرد معدنی فراوانی دارد و در حقیقت بلندترین کوه استان های آذربایجان غربی و شرقی محسوب می گردد. کوهستان عظیم وآتش فشانی سبلان که به زبان آذری ساوالان خوانده می شود از کوه های متعدد بلندی چون صائین ، نرمیق ، قوشه داغ ، و… تشکیل شده است. دامنه های این کوهستان در بخش مرکزی از چهارسو به شهرستان های مشکین شهر و اهر در شمال ، تبریز در مغرب ، سراب درجنوب و اردبیل در شرق مشرف می باشد. سبلان به شکل مخروط زیبائی است و دهانه آتش فشان خاموش آن در حال حاضر به صورت دریاچه ای در آمده است. اطراف این دریاچه در تمام سال پوشیده از برف و یخ است. دامنه های شمالی آن به دره رود قره سو و اهرچایی و دامنه های جنوبی آن به شاخه ها ی آجی چای منتهی می گردد. بنابراین سبلان بخش عمده ای از آب های حوضه رود ارس و دریاچه ارومیه را تامین می کند در دامنه های سبلان چشمه های فراوان آب گرم وآب سرد معدنی وجود دارد از جمله موئیل سویی ، شابیل ، قوتورسویی و ...که در فصول مختلف مورد استفاده اهالی مشکین شهر وگردشگران قرار می گیرد. در بالای قله سبلان حفره ای وجود دارد که دهانه آتش فشان سبلان بوده است و امروزه به صورت دریاچه ای در فصل گرم ظاهر می شود. سبلان با رودها ، یخچالهای دائمی و طبیعت بکر ، نمونه ای است از هنر بی همتای خلاق آن .این کوه بنا به روایت هایی محل عبادت زرتشت ، پیامبر ایران باستان است. نام سبلان سبلان در میان ترک زبانان محلی ایران "ساوالان" و در میان تالشی ها "سَوَلون" خوانده می شود. درباره ریشه این واژه، دو نظریه مطرح است: نخست آنکه برخی معتقدند نام این کوه ریشه در زبان ترکی دارد؛ بدین ترتیب که نام ساوالان از دو بخش «ساو» و «آلان» تشکیل شده‌است که به ترتیب به معنای «صدا» «پیام» یا «وحی»، و «گیرنده» است؛ بدین سان، «ساوالان» به معنی «گیرنده پیام» یا«گیرنده وحی» خواهد بود. و این می تواند به خاطر روایت گوشه نشینی سی ساله زرتشت در این کوه باشد. اما روایت دیگر، مربوط به معنای تالشی و گیلکی سَوَلون است. در زبان گیلکی "سَه" یعنی بالا، "وَ" یعنی برف و "لون" یعنی لانه. بنابراین سَوَلون را می توان "آشیانه بلند برف" دانست. آب و هوا : در بهار هر سال و بخصوص ماه های فروردین و اردیبهشت قله مواجه با هوای طوفانی است از ماه های خرداد و تیر که فصل حدود آن آغاز می گردد و تا پایان شهریور ماه هوا از پایداری بیشتری برخوردار می گردد ولی در تمامی بعدازظهرها غالباً با هوای ابری و باران در ارتفاعات توام است . و در پائیز و زمستان ها با طوفان برف سنگین آب مصرفی در تابستان و ایام صعود از ماحصل ذوب برف های قله فراهم می گردد و در پائین دست ها آب بسیار کم می باشد این آب ها از 9 صبح شروع به ذوب و جاری شدن و تا ساعت 18 هر روز یخ می زند. برای دیدن پیش بینی آب و هوای قله سبلان در ارتفاع های مختلف ارتفاع: 2000 متر , 3000 متر , 4000 متر , 4811 متر (قله) مسیرهای صعود : برای صعود از جبه های شمالی باید باید از شهر لاهرود واقع در جاده اردبیل به مشکین به سمت جنوب پیش رفته تا به آبگرم "شابیل" برسید. در سالهای اخیر با ایجاد راه ماشین رو به پناهگاه به مسیر اصلی صعود سبلان تبدیل شده است. از آبگرم شابیل تا پناهگاه را می توان با لندرورهای کرایه ای در مدت نیم ساعت و یا پیاده در مدت چهار تا پنج ساعت طی کنید. این این طریق میتوانید از یکی از مسیرهای جبهه شمالی مسیر شمال شرقی (مسیر پناهگاه به قله) ، مسیر یخچال کوچک ، مسیر یخچال شمالی برسید. مسیر شمال شرقی ( پناهگاه سبلان) رایج ترین مسیر برای صعود به کوه ساوالان، مسیر شمال شرقی یا پناهگاه سبلان است. این مسیر برای کوهنوردانی که اولین صعودشان بوده و راهنماهم ندارند بهترین مسیر می باشد. چون وجود راه اتومبیل رو تا پناهگاه سبب شده اغلب کوهنوردان ناآشنا به محل، به راحتی خود را به پناهگاه برسانند و ارتفاع آن در حدود 3700 متر است و ازطرف دیگر مسیر پناهگاه تا قله کاملا پاکوب بوده و مشخص است و در بیشتر قسمت های مسیر پرچم های راهنماهم وجود دارد. برای صعود به قله از طریق یال شرقی با بعد از پناهگاه با عبور از شیب های تند سنگلاخی ارتفاع گرفته در حدود 4700 متری از شیب کلی آن کاسته شده و در محل موسوم به سنگ محراب با شیبی ملایم به دهانه آتشفشان و دریاچه زیبا و با شکوه آن می رسید که قله سبلان محسوب می شود. مسیر دیگر برای رسیدن به پناهگان سبلان که زیباتر و خلوت تر از مسیر شابیل است. برای صعود به پناهگاه از این مسیر باید قوتورسویی را به عنوان مبدا حرکت انتخاب کرد. قوتورسویی آبگرم بسیار جالب و کم نظیری است که در نزدیکی شابیل قراردارد. قبل از رسیدن به خود قوتورسویی و وقتی جاده به طرف شمال پیچیده و از سبلان دور می شود، باید از اتومبیل پیاده شده و وارد دره قوتور سویی شده و در مسیر جنوب و به طرف سبلان حرکت کرد. این دره بسیار زیبا بوده وعلاوه بر سرسبزی دارای آبشاری جالب نیز می باشد .چشمه گوگرد داری هم با آبدهی بالا درون دره وجود دارد که برخلاف قوتورسویی آب آن سردبوده و در نوع خود جالب است. پس ازحدود نیم ساعت پیاده روی در داخل دره به چشمه کوچکی خواهید رسید که در طرف راست رودخانه قرار دارد. دراین نقطه باید درجهت غرب از دره خارج شوید و از چند سربالایی بالا رفته و بطرف چپ قله حرکت کنید تا پناهگاه رویت شود. این مسیرهم ازقوتورسویی تا پناهگاه نیاز به حدود چهارالی پنج ساعت پیاده روی خواهد داشت. از پناهگاه تا قله بسته به سرعت حرکت چهار الی پنج ساعت کوهپیمایی نیاز خواهد بود. پناهگاه و حسینه کوه سبلان (جبهه شمال شرقی) مسیر صعود از جبهه جنوبی پیست اسکی آلوارس مبدا صعود از جبهه جنوبی می باشد. پیست اسکی آلوارس از سرعین حدود 30 کیلومتر فاصله دارد و راه آن آسفالت می باشد. قبل از رسیدن به پیست اسکی تقریبا 200 الی 300 متر مانده به پیست اسکی الوارس در سمت چپ راه شوسه عشایر به چشم می خورد، که در امتداد کوه بالا رفته. مسیر را می توان با ماشین شاسی بلند در حدود 20 دقیقه تا محل چای گوزی که اولین چادر عشایرنشین موجود در مسیر که به علی اوباسی شناخته می شود و در این محل قرار دارد طی کرد. و پیاده حدودا 2 ساعت زمان می برد. البته در مسیر جبهه جنوبی هیچ پناهگاه یا جان پناهی وجود ندارد و بایستی برنامه صعود طوری تنظیم شود که بتوان در کنار چادرهای عشایر شب را سپری کرد. از کنار چای گوزی مسیر اصلی صعود شروع می شود که دو مسیر جهت رسیدن به قله وجود دارد، که مسیر اول از منطقه قره مسجد می گذرد و بیشتر صعودها از این مسیر می باشد و تا قله بسته به سرعت حرکت 5 الی 6 ساعت کوه پیمایی نیاز خواهد بود. راه مسیر دوم که با شماره 6 مشخص شده است به مراتب دشوارتر بوده و کمتر کسی این مسیر را جهت صعود انتخاب می کند. جبهه جنوبی سخت‌ترین راه صعود به این قله می‌باشد که از سنگ‌های بزرگ تشکیل شده‌است. مسیر صعود از جبهه غربی رضوان دره، این مسیر بسیار فوق العاده زیبا است و برای رسیدن به رضوان دره باید ازروستای کوهستانی موییل گذشته و درجاده زمین گرمایی ادامه مسیرداد. درمسیر باید از کنار قوردلی گول عبورکرد. این منطقه یکی اززیباترین مناطق اطراف سبلان می باشد. در جنوب این برکه زیبا قلل هرم و کسری قرار دارند و در روبرو قله سلطان، مغروروسترگ قدعلم کرده است. سپس دردره ای که بین کسری وهرم از یک طرف وارتفاعاتی که به قله سلطان منتهی می شوند، ازطرف دیگر قرار دارد ادامه مسیر می دهیم. این دره به هرم چال معروف است و ادامه آن به یخچال عظیم هرم منتهی می شود. برای رسیدن به جانپناه سبلان باید از جهت جنوب از این دره خارج شده و وارد دره دیگری شد موسوم به آیی یاتاقی . و ادامه مسیر به جانپناه ختم می شود.دسته‌بندیکوه‌ها و قله‌هااردبیلکلید‌واژهکوهپیماییقله سبلانآتشفشان64564 بازدید
قله قدمگاهبابک ارجمندیبابک ارجمندیقله قدمگاهقدمگاه قله در غرب البرز شرقی قرار گرفته و با ارتفاع حدود ۳۶0۰ متر دومین قله مرتفع شهرستان مهدیشهر در استان سمنان است
کوه اُرِم - قله ارمبابک ارجمندیبابک ارجمندیکوه اُرِم - قله ارمکوه ارم با ۳۳۲۵ متر ارتفاع در جنوب چاشم
خط الراس نرو - اوپرتبابک ارجمندیبابک ارجمندیخط الراس نرو - اوپرتاوپرت مرز بیابان و آبان در فاصله مستقیم ۳۵ کیلومتری از شمال سنگسر (مهدی شهر)
مجموعه آرامگاه شیخ صفی الدین اردبیلیمونا سلطانیمونا سلطانیمجموعه آرامگاه شیخ صفی الدین اردبیلینگاهی اجمالی به بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی ،معروف به گنبد الله الله
کوه نمک جزیره هرمزمصطفی ربیعی بهشتیمصطفی ربیعی بهشتیکوه نمک جزیره هرمزهرمز جزیره‌ رنگ‌ها‌ و عجایب است. کوه‌های رنگی، صخره‌های عجیب که در اثر فرسایش شکل گرفته‌اند، غارهای نمکی و سواحل رنگارنگ همه و همه باعث می‌شوند، وقتی پا روی این جزیره می‌گذارید، حس کنید وارد سیاره‌ دیگری شده‌اید. دنیایی از شگفتی‌ها که در آن همه چیز برایتان خاص و تازه است.
روستای قره قشلاقسراج آذرگشبسراج آذرگشبروستای قره قشلاقروستای قره قشلاق از توابع شهرستان کوثر استان اردبیل
سنگ آرزوسپیده اصلانسپیده اصلانسنگ آرزوکوه گاوازنگ زنجان، مجموعه ائل داغی، قله سنبله.
فسیل زیباعبدل شعبانیعبدل شعبانیفسیل زیبایک فسیل بسیار زیبا که بر روی تخته سنگی بزرگ در دامنه دره ای مشرف به فین هرمزگان فروردین 98
غار گهرهعبدل شعبانیعبدل شعبانیغار گهرهاین غار در غرب محله چلو روستای گهره واقع است بعد از سد گهره
شباهت سنگ نگاره های پیش از تاریخ ایران با نقاشی های کهن غار لاسکو در فرانسهمحمد ناصری فردمحمد ناصری فردشباهت سنگ نگاره های پیش از تاریخ ایران با نقاشی های کهن غار لاسکو در فرانسهاز منظر سنگ نگاره های کهن، می توان نگاه ساده و پیچیده نگارگران اعصار کهن را رصد کرد.
طبیعت بکر زاگرس مرکزیمهرداد زینلیانمهرداد زینلیانطبیعت بکر زاگرس مرکزیروستای پِِز علیا، بخش زلقی، شهرستان الیگودرز، استان لرستان
شباهت های جهانی بزکوهی  Ibexمحمد ناصری فردمحمد ناصری فردشباهت های جهانی بزکوهی Ibexبزکوهی نماد ایران باستان بوده است
فنجان نماها Cupmarksمحمد ناصری فردمحمد ناصری فردفنجان نماها Cupmarksفنجان ها عمری به سان عمر بشر روی کره زمین دارند
جاذبه های غار علیصدرعبدل شعبانیعبدل شعبانیجاذبه های غار علیصدراین اثر طبیعی بسیار زیبا و شگفت انگیز شما را شگفت زده میکند