خراطی

یکی از دیگر صنایع دستی شهرستان سرایان که قدمتی دیرینه دارد ، خراطی است . مواد اولیه این هنر خراطی انواع چوب سپیدار می باشد ، ولی آنچه مسلم است هرچه چوب فشرده و محکم تر باشد ، می توان به کارهای ظریف تر پرداخت و دوام آن نیز بیشتر می شود . ابزار کار در قدیم چهارچوبی بود که فقط رکابی داشت و سرو ته چوب را به دهانه آن محکم کرده و توسط کمانی ، چوب را به حرکت دورانی حول محور خود وا می داشتند ، ولی امروزه این قسمت برقی شده و کار خراطان تاحدودی آسان تر شده است . دیگر ابزار کار عبارتند از : انواع مغار (نوعی ابزار که

خراطی
حسن صفریيكشنبه 30 فروردين 1394 | 10 سال پیشروش کار آن است که چوب را در دهانه دستگاه سه نظام یا رکاب محکم نموده ، سپس به وسیله مغار به چوبی که حول محور خود در حال چرخش است ، فشار وارد نموده تا شکل مورد نظر را خراطی نمایند . وسایلی همچون چوب قلیان ، پایه های مبل ، آباژور و . . . به وسیله خراطی تهیه می شوند . شکل دادن به چوب از طریق تماس تیغچه های فلزی با قطعات چوبی در حال دوران . بنابراین با وجود برجستگی ها و فرورفتگی های مختلف ، مقطع آن در قسمت ها دایره شکل بوده و برای ساخت قطعات تزیینی مورد استفاده قرار می گیرد . استاد رمضان محمدی متولد 11 تیر 1311 در شهر سرایان . پدر ایشان غلامحسین و پدربزرگشان محمد نام داشت . از همان دوران کودکی زیر دست پدرشان این حرفه را آموخته اند . و تا امروز بیش از 50 سال است که مشغول به این کار میباشد. - این هنر از قدیم تنها در خانواده ایشان مرسوم بوده و هم درگذشته و هم در امروز ایشان تنها کسی هستند که به این حرفه به شکل سنتی می پردازند و بعد از ایشان خراطی به شیوه ی سنتی از بین خواهد رفت . هر چند که در گذشته با توجه به کوچکی شهر و نیروی جوانی به تنهای می توانستند نیازهای مردم را به هر اندازه برآورده کنند . در قدیم با توجه به نوع نیاز و فعالیت های مردم چرخ های ریسندگی بزرگ – دوک – جلک چرخونک – نی و میانه قلیان – وردنه – پسک – دسته ی تیشه ، چکش ، هاون ، پلپلیس و در کنار خراطی به ساخت کرسی و ..... وهمچنین تعمیر وسایل چوبی خراب بیشتر تولیدات از چوب بید می باشد . ولی از سایر چوبها مثل گردو ، زردآلو و عناب نیز استفاده می کنم ، که چوب درختان گردو و عناب به دلیل استحکام و زیبایی نقش و مرغوبیت دوام بیشتری دارد و بهتر است . ابزار ها دستگاه خراطی: که شامل دو پایه ی چوبی از جنس توت که بر روی هر قسمت دو پایه به موازات یک فلز نوک تیز از جنس فولاد به نام مرغک نصب شده که برای نگه داری چوب بر روی دستگاه می باشد . یک پایه ی دستگاه با میخ به زمین ثابت شده است و پایه ی دیگر برای کم و زیاد شدن دهانه دستگاه آزاد است . در انتهای دو پایه سوراخی قرار دارد که از آن چوبی (1 متر) عبور داده اند . که به اندازه آن دهانه دستگاه بزرگ و کوچک می شود و غلاوه بر این باعث می شود دو پایه دستگاه در راستای جای خود قرار داشته باشد . در هنگام کار نیز از چوبی به اندازه تقریباً 1 متر به عنوان پشتوانه اسکنه استفاده می کنند به این صورت که چوب را در حین کار بروی دستگاه قرار داده و اسکنه را با تکیه بر آن به سازه نزدیک می کنند و همچنین محلی است برای قرار دادن پا تا اندازه دستگاه ثابت مانده و از تکان خوردن دستگاه جلوگیری شود . در این دستگاه نمی توان گفت قطر چوب محدود است زیرا با قرار دادن چوب بر زیر دو پایه دستگاه دستگاه بلندتر شده و برای قطر های بزرگتر نیز جواب می دهد . کمانه : یک چوب بلند به اندازه یک و نیم مترکه از چوب انار تهیه شده و ودر انتهای آن برای محل قرار گرفتن دست از یک چوب دیگر نیز استفاده شده است . که از ابتدا تا انتهای آن ریسمانی از جنس پنبه گره زده اند . و بسته به قطرچوب نخ را به دور چوب می پیچانیم که هر چه قطر چوب بیشتر باشد نخ دور کمتری دارد . اضافه یا زاپاس نخ هم به دوره دسته پیچیده می شود که برای چوبهای قطور تر از این زاپاس استفاده می کنند . کاربرد کمانه : ریسمان آنرا دور قطعه چوبی که قرار است خراطی شود می پیچانیم و با گرفتن دستگیره کمانه آنرا به جلو و عقب حرکت می دهیم این کار باعث می شود قطعه ی که قرار است خراطی شود و نصب به دستگاه است حول محور خود بچرخد . پرما « مته » : انواع مته برای سوراخ کردن مثلاً سوراخ میان نی قلیان ، که در اندازه های کوچک و بزرگ و با سر های متفاوت از جنس فولاد ساخته شده است و درانتهای همه آنها یک دسته چوبی وجود دارد که برای انداختن ریسمان کمانه تعبیه شده است ، با این تفاوت که انتهای مته ها از انتهای دسته چوبی باید بیرون باشد به دلیل اینکه در هنگام سوراخ کردن این قسمت انتهای بیرون آمده را به قسمتی از دستگاه متصل می کنیم . پرما برگی «مته برگی» : برای مشخص کردن مکان سوراخ . چوب پایه مته : که در بالای آن برای اتصال به دستگاه یک سوراخ و انتهای آن دارای چند سوراخ است برای سایز های بزرگ و کو.چک مته . تیشه : برای برداشتن بار به طور عمده و نزدیک کردن فرم چوب به محصولی که قرار است خراطی شود و جدا کردن قسمتهای از چوب . اره : برای بریدن چوب ها . سنگ سو : سنگی از جنس سنگ . . . برای تیز کردن اسکنه و هر سنگی کار این سنگ را انجام نمی دهد . اسکنه : مغاری با دهانه تخت به اندازه 5/2 سانتی متر و طول 10 سانتی متر از جنس فولاد . کاربرد اسکنه : برای بار برداشتن از روی چوب خط انداختن و فرم دادن . سوهان و چوب ساب : برای بر طرف کردن ناصافی های سطحی چوب داس : برای از بین بردن برآمدگی های روی چوب . برّاک : ابزاری است مانند مته هااز جنس فولاد با این تفاوت که س ر آن مانند قلاب است و برای گود کردن و خط انداختن قسمت پهنای چوب مثل ته پسک . اره شانه بر(ظریف بر) : برای درست کردن دندانه های شانه دسته‌بندیصنایع دستیخراسان جنوبیکلید‌واژهخراطیسرایانصنعت64763 بازدید
عدنان توضیحات کاملی بود ممنونيكشنبه 30 فروردين 1394 | 10 سال پیش
عبدل بسیار زیبا و خدا قوت به استاد رمضان يكشنبه 30 فروردين 1394 | 10 سال پیش
محمد زنده باد عالی بوددوشنبه 7 ارديبهشت 1394 | 10 سال پیش
  • آب انبار کاروان سرا دوره صفویاین آب انبار به همراه کاروانسرا ، حمام و بازار ، یک مجموعه فرهنگی را تشکیل می دهند . عناصر معماری بنا شامل سر در ورودی ، پلکان ، پاشیر و مخزن است . سر...
  • کاروانسرای سرایان دوره صفویاین کاروانسرا به شیوه دو ایوانی ساخته شده و فضاهای معماری آن عبارتند از : سردر ورودی که واقع در ضلع جنوبی است و دارای طاق جناغی با تزئینات کاربندی است...
  • زنگوله سازی (چلنگری)با توجه به اهمیت مستند نگاری رشته های بومی صنایع دستی استان ،حفظ وصیانت ازمواریث فرهنگی بااولویت رشته های درحال منسوخ شدن در نظر عموم و آشنایی بیشتر با صنعت چلنگری(زنگوله سازی) که فعالیتی با سابقه طولانی از صنایع دستی قدیمی شهرستان سرایان محسوب می شود و به شكل حرفه ای كاملاً فعال و شناخته شده در سطح شهرستان در آمده است انجام شده است. با توجه به بررسی های به عمل آمده در خصوص رشته های صنایع دستی اندک هستند و اغلب در حد توصیف و تعریف باقی مانده اند ، اما خوشبختانه این هنردر حال حاضر به عنوان تنها رشته بومی
  • اردیبهشت ماه در روستای دره بازطبیعت بهاری روستای دره باز
  • روستا ی دره بازروستای دره بازازتوابع دهستان کرغند بخش نیمبلوک شهرستان قاین درخراسان جنوبی
معرفی و اجرای نحوه کارکرد خرمنکوب قدیمی (بَردو)حسن  صفریحسن صفریمعرفی و اجرای نحوه کارکرد خرمنکوب قدیمی (بَردو)«بردو» صنعتی پرکاربرد دیروز وابزارناشناخته موزه های امروز خرمنکوب های سنتی که در اصطلاح محلی ˈ بَردو ˈ نامیده می شدند در واقع یک ماشین دست ساز چوبی بودند که به وسیله دو گاو و یا دو الاغ بر روی خرمن غلات کشیده و موجب خرد شدن ساقه ها و جدا شدن دانه های گندم از خوشه ها می شد.
دوهوکسپیده اصلانسپیده اصلاندوهوکدوهوک، روستایی چسبیده به بخش دیهوک از توابع شهرستان طبس است. روستایی باقی مانده از دل تاریخ. بناهای روستا هرکدام قصه‌ای از ایلخانیان تا قاجار و پهلوی‌ برای شما بازمی‌گویند. قدم به روستا که بگذارید آنقدر دست نخورده است که گویا تاریخ دست شما را گرفته و به صفحات بسیار ناب اش می‌برد. صفحاتی که کسی تابه‌حال نخوانده است.
مجموعه تاریخی اقامتی چپیلهبوم ما بوم ما مجموعه تاریخی اقامتی چپیلههمت دو پدر و دو پسر در احیا گوشه ای از تاریخ کهن ایران زمین
دیهوک قدیممهدی مخلصیانمهدی مخلصیاندیهوک قدیمدیهوک شهر کوچکی است در شرق شهر طبس. وقتی درباره جاذبه‌های تاریخی آن جستجو کنید به شما اصفهک و نای‌بند پیشنهاد می‌شود. اما گوهری گم شده در دل این شهر است و آن بافت قدیمی این شهر است.
روستای اصفهکپروین هاوشپروین هاوشروستای اصفهکاصفهک، روستایی است در میانه‌ی کویر مرکزی ایران در استان خراسان جنوبی و با مجموعه سکونتگاه های تاریخی که بافت تاریخی آن در چند دهه ی اخیر خالی ازحیات میگردد اما در پی بازسازی و احیای روستا،حیاتی دوباره می‌یابد. روستای اصفهک را میتوان از موفق ‌ترین نمونه‌های بازسازی مشارکتی به دست نیروهای مدنی و متخصص دانست.
مسجد جامع قائنسپیده اصلانسپیده اصلانمسجد جامع قائنخراسان جنوبی، استان یک هزار افسانه قصه ها در خود دارد. شهر به شهر، روستا به روستا هزار داستان دارد این استان. پا به پایش باید بروی نرم و آهسته، پا به سن گذاشته است خراسان. هزاران سال است که رهگذران، شاهان، سواران، زنان و کودکان رفته اند، گاهی هم آمده اند و مانده اند. قصه امروز برای شاهان و سواران و معماران مسجد جامع قاین است.
ارگ فورگمهدی مخلصیانمهدی مخلصیانارگ فورگدرباره روستای فورگ و ارگ آن اندکی پیش از سفرم خواندم و شنیدم. اما شنیدن کی بود مانند دیدن! فورگ روستایی از در بخش درمیان از استان خراسان جنوبی است که در بلندترین نقطه آن ارگی زیبا ساخته شده است.
روستای نای‌بندبابک ارجمندیبابک ارجمندیروستای نای‌بندروستای نای بند، از توابع بخش دیهوک و شهرستان طبس در استان خراسان جنوبی قرار گرفته
رصدگاه سه قلعهحسن  صفریحسن صفریرصدگاه سه قلعهمنطقه سه قلعه دارای ابر ناكی بسیار كم و در نتیجه تعداد شب هایی با آسمان صاف در حدی بسیار فراتر از نیاز متعارف ستاره شناسان آماتور می باشد. تجربیات موجود در شب های رصدی برگزار شده در این مكان، از جمله نهمین رقابت رصدی مسیه ایران، گویای آن است كه در زمانی كه به علت طوفان و گرد و غبار امكان رصد ستارگان در نقاط مجاور این رصدگاه وجود ندارد، ستاره شناسان آماتور شبی پر ستاره و رصدی به یاد ماندنی را در این مكان تجربه می كنند. این مکان به دلیل موقعیت خاص جغرافیایی برای رصد ستارگان به بهشت منجمان معروف است.
پوشش گیاهی خانیکعلی ناصریعلی ناصریپوشش گیاهی خانیکرویش گیاهان در کوهپایه اطراف خانیک البته با وجود کم آبی تغییرات اقلیمی در طبیعت روستا ایجاد شده است وبعضی از گیاهان دیگر در این منطقه رویش نمی کند از پرندگانی این منطقه کبک وسینه سیاه می توان نام برد
رنگین کمان خانیک شاهعلی ناصریعلی ناصریرنگین کمان خانیک شاهرنگین کمان زیبا پس از باران چند روز پیش روستای تاریخی خانیک
سوغات اصفهانرضا دهقانرضا دهقانسوغات اصفهانقصد داریم در این مقاله شما را با سوغات اصفهان، نصف جهان آشنا کنیم. یکی از زیباترین آداب و رسوم مردم ایران خرید سوغاتی و گرفتن هدیه از سفر است. این سوغات ها گواهی، است بر اینکه به یاد عزیزانمان بوده ایم و جای آن ها در این سفر خالی بوده است. امروزه کمتر کسی پیدا می شود که نداند سوغات اصفهان چیست اما در این مقاله با خواص آن و طرز تهیه اش نیز آشنا می شوید..
دشت لاله بسطاقحسن  صفریحسن صفریدشت لاله بسطاقیكی از جاذبه های گردشگری شهرستان سرایان دشت لاله های رنگارنگ روستای بسطاق است. این دشت در كنار محور بیرجند سرایان قرار دارد و زیبایی خاصی به دشت بسطاق داده و تراوت و شادابی بهار در این دشت موج می زند
باغستان چرمهحسن  صفریحسن صفریباغستان چرمهمنطقه سرسبز و دیدنی و با آب و هوایی سرد و معتدل در ارتفاعات شمال شهر سرایان و واقع در روستای چرمه می باشد که علاوه بر داشتن آب و هوای عالی و مناظر دیدنی ، دارای بافت تاریخی کوهپایه ای می باشد و همچنین آثار تاریخی شامل آسیاب آبی کربلائی حسن که در حال حاضر نیز فعال می باشد و آسیاب های آبی متعدد دیگر به همراه قلعه بادنگ که بر فراز یکی از ارتفاعات شمال روستا واقع گردیده مناظر زیبا و دیدنی را به وجود آورده است.