نگاره های

جست و جو

سلسله نشست‌های تخصصی هنر صخره‌ای ایران برگزار می‌شودسلسله نشست‌های تخصصی هنر صخره‌ای ایران برگزار می‌شود. به گزارش روابط عمومی انجمن علمی باستان‌شناسی ایران، نخستین نشست از سلسله‌ نشست‌های هنر صخره‌ای ایران با عنوان «روایتی نو از گستره هنر صخره‌ای در فلات مرکزی ایران؛ باستان‌شناسی و هنر» برگزار خواهد شد. این نشست به همت انجمن علمی باستان‌شناسی ایران و با همکاری خانه اندیشمندان علوم انسانی در روز سه‌شنبه سوم مهرماه ۱۴۰۳ ساعت ۱۷ تا ۱۹ در سالن فردوسی خانه اندیشمندان علوم انسانی به نشانی تهران، خیابان استاد نجات‌الهی (ویلا)، چهارراه ورشو برگزار خواهد شد.

هنر باستان در بیمارستانهنری در بیمارستان تازه افتتاح شده حضرت فاطمه (س) شهرستان خمین به چشم می خورد؛ که کمتر فردی است که در آن بیمارستان وارد شود و آن طرح های هنری زیبا از سنگ نگاره های کهن تیمره را نبیند.

کشف و معرفی یکی از کهن ترین کتیبه های خط در ایرانطی بررسی ها و مستند نگاری که از سنگ نگاره های تیمره، در سال 1385برفراز کوهی در چم اسبه غرقاب، از توابع گلپایگان داشتیم؛ به تخته سنگی ستروگ با علایم خطوط سطریLinear (2300 پ.م.) بر خورد کردیم؛ که برای ما بسیار جالب و شگفت انگیز بود.

کشف فنجان نماهای کهن در حاشیه خلیج فارسبه گودي هاي ايجاد شده بر روي سطوح صاف سنگ ها، بدست انسان هاي باستان، برای مقاصد گوناگون، فنجان نما Cup mark گفته مي‌‌شود. آنها از كهن‌ترين و گسترده ترين آثار ايجاد شده بدست بشر در ميان سنگ نگاره هاي ايران و جهان هستند. فنجان نماها توسط ابزارهاي خاصي (سنگ، استخوان حيوانات و فلزات و…) ايجاد شده اند. اندازه ي کلی آنها (عمق و قطر) از حدود يك متر عمق و قُطر، تا حدود یک سانتیمتر قُطر و عمق متفاوت است.

فنجان نماهای کهن و شگفت انگیز در جزیره خارکجزیره خارک، یکی از جزیره های زیبا و نفت خیز در خلیج فارس است؛ که متعلق به استان بوشهر می باشد. اخیرا دوست گرامی، جناب اصغر هوشنگی که از باستان شناسان سازمان میراث فرهنگی استان بوشهر هستند؛ عکس هایی جالب و شگفت انگیز از فنجان نماهای کشف شده در جزیره خارک را برای نگارنده ارسال داشته اند؛ که فوق العاده جالب و کهن هستند. شگفتی فنجان نماهای جزیره خاک به حضور انسان در هزاره های پیش در آن جزیره بر می گردد. چرا که فنجان نماها تابلوهایی تمام نما از حضور و زیست انسان ها در آن حیطه و قلمرو هستند.

کشف فنجان نماهای کهن در شهرستان صیدون بری خوزستانفنجان نماها، کهن ترین ابزارهای زیست دست بشر هستند و شاید بتوان گفت که عمری برابر زیست انسان بر روی کره زمین دارند. برای مطالعه ی زیست انسان کهن بر روی کره زمین، آنها یکی از کهن یاری گرها و کهن الگوی های زیست بشر در ابعاد گونان هستند؛ که می توانند در قالب چراغ راهنما برای پژوهشگران عمل کنند و پنجره هایی متنوع به روی آنها طی دوره های کهن بگشایند؛ که در محافل علمی و دانشگاهی ایران ناشناخته و مهجورهستند ؟!

هنرها و پیام های کهن، بر دیواره ی کوهی با سنگ‌های سیاهاز سفری بر می گشتم؛ از دور کوهی کله قندی با سنگ های سیاه دیده می شد. پیش خودم فکر کردم؛ که آن کوه زیبا حتما بر خود نقاشی های کهن و گوناگون دارد. بعد از طی مسافتی در جاده خاکی و سپس ادامه ی پیاده روی در بوته زارها، به رودخانه ای خشک رسیدم. بر روی سنگ های سیاه دیواره ی رودخانه که در گذشته های دور گذر آب فراوان بوده؛ نقش هایی متعدد و کهن از بز کوهی (نمادهای : آبخواهی، زایندگی و محافظت) حک شده بود.

کشف فنجان نماهای کهن، بدست پژوهشگران محلی در بلوچستاننخستین روزهایی که ما بر روی فنجان نماهای ایران مطالعه و بررسی داشتیم(حدود بیست سال پییش)؛ کمتر کسی در ایران بود (بجز دوست عزیزم، جناب جمال لحافیان در کردستان)؛ که از ارزش، اهمیت و قدمت بسیار زیاد سنگ نگاره ها اطلاع داشته باشد. فقط در نواحی کازرون مردم محلی به نمونه هایی خاص ازآنها جوغن می گفتند و اطلاعاتی در حد آداب و رسوم محلی خود داشتند. در یک دهه ی گذشته هم در کلام افرادی که به دنبال دفینه بودند؛ در قالب جوغن معرفی شدند؛ که آنهم اصلا مبنی علمی نداشته است. هرچند که هنوز دانشگاه ها و دیگر محافل باستان شنا

فنجان نماها، حلقه و طرح روی سفالینه های پیش از تاریخهنر در ایران باستان بقدری مرموز، درهم تنیده، استیلیزه شده، گسترده و دارای سیر تحول و تطوّر بوده؛ که انسان واقعاً مات و مبهوت می شود. براستی هنرمندان آن آثار زیبا و پیچیده، چه کسانی بوده اند؟ با آن نبوغ و اندیشه گری! سیر و عظمت هنر آنان از هنر سنگ تا هنر سفال، مفرغ، دستبافت ها و... شگفت انگیز است. از پیام های ساده و پیچیده ی آنها در قالب هنرهای گوناگون، پی به افق اندیشه و نگاه عمیق آنها می بریم.

کشف فنجان نماها و حلقه های کهن، برای نخستین بار در شمال ایران ( استان گیلان)کشف فنجان نماها و حلقه های ( Cup marks and Ring ) کهن برای نخستین بار در استان گیلان با آن رطوبت و شرایط خاص جغرافیایی، جداً شگفت انگیز است. فنجان نما و حلقه در ایران نادر هستند ؛ مگر نمونه هایی موردی در بعضی نقاط ایران. حداقل قدمت آنها با توجه به یکی از علایم خطوط سطری (Linear) در کنارشان، حداقل به 2300 پیش از میلاد می رسد؛ که جهت قطعیت نیاز به تکنولوژی طیف سنجی عمومی شتاب دهنده دارد.

ارزش و اهمیت سنگ‌نگاره‌های یافت شده در ایرانیکی از مهم‌ترین منبع‌های شناخت تکاملی بشر، میلیون‌ها سنگ‌نگاره‌های کهنی است؛ که در جای جای دنیا کشف شده است.

روستای پروادهنمای پانورامای ۳۶۰ درجه روستای پرواده، خراسان جنوبی

فنجان نماها، کهن الگوهای زیست بشرفنجان نماها cupmark، شاید عمری برابر زیست انسان بر روی کره زمین داشته باشند. رد پای آنها را در سیر زندگی انسانها در همه ي جوامع و قارهٔ ها می بینیم. نقاطی در اسکاتلند، ایرلند، انگلستان، سوئد، نروژ، امریکا( شمالی، مرکز و جنوبی)، الجزایر، اردن، قطر، عمان، یمن، دبی، عربستان، پاکستان، هند، افغانستان، جمهوری آذربایجان، قزاقزستان، تاجيکستان، و ... که از ارزش و اهمیت بالایی برخوردار هستند. اما در ایران کوچکترین نشان و ردپایی از آنها در کتاب های دانشگاهی و دیگر محافل علمی دیده نمی شود.

نقش و طرح ارابه های کهن در ایراننقش ارابه ی دو چرخ، که کمانداری بر آن سوار است و در حال تاختن است؛ دو اسب آن را می کشد. قدمت آن با توجه جهت، شیب بوم و رنگ نقش به حدود هــزاره ی پنجـم پ.م. می رسد. بدیل و همگون آن را در هزاره ی دوم پ.م. در قالب طرح روی سفالی می بینیم(نیزه بدستی سوار بر ارابه ی دو چرخ)؛ که در جنوب شرق ایران کشف شده است. کهن ترین طرح ارابه ی دنیا تا کنون متعلق به روسیه است؛ که قدمت آن به حدود 1950 پ.م. می سد؛ که بر روی یک مُهر استوانه ای در آناتولی مرکزی کشف شده است.

سنگ نگاره بز کوهی با دُم ماهی و صورت فلکی جدی(Capricornus)اگر در یكی از شب های آبان (اُكتبر)، حدود ساعت 21 شب، در شرایطی كه آسمان صاف و بی ابر است؛ با دقت به جنوب نیم كره شمالی كره زمین نگاه كنیم؛ براحتی خانواده ستاره های جدی- دلو را خواهیم دید. دراین مجموعه ستاره ها، تصویری شبیه به یك بزكوهی در صورت فلکی بزغاله یا جدی (Capricornus) دیده می شود (تصویر3).

نقاشی های کهن غار دوشه، سیر و نمایشی از اهلی کردن اسبنقاشی های کهنی که در کوه ها و غارها یافت می شوند؛ چند خط ساده و بی روح و پیام نیستند. آنها حاصل اندیشه ها، باورها و دیده های انسان هایی هستند که اطلاعات دوران زیست خود را در قالب کدها، درون نقاشی ها فایل زیپ کرده و به ما انتقال داده اند.

391 نتیجه 4 5 6 از 25 7 8